TỪ MỘT NGƯỜI CỰC KỲ
KHÓ KHĂN TRONG VIỆC NGHE NÓI TIẾNG ANH

TỪ TIẾNG NGA ĐẾN NHỮNG KHÓ KHĂN VỚI TIẾNG ANH

Tôi bắt đầu hành trình học ngoại ngữ bằng tiếng Nga.

Khi nói được những câu chào hỏi đầu tiên bằng một ngoại ngữ, tôi vui vô cùng. Mỗi khi vào lớp, phần chào hỏi nhau luôn là lúc tôi thích nhất, bởi đó gần như là cơ hội duy nhất để chúng tôi thực sự nói vài câu tiếng Nga với nhau.

Nếu một hôm giáo viên hỏi một câu nào đó bằng tiếng Nga mà tôi đã học nhưng không nhớ, tôi cảm thấy vô cùng bực bội.

“Tại sao câu này mình đã học nhiều lần mà vẫn không nhớ?”

Từ đó, việc lặp đi lặp lại những câu giao tiếp thường ngày cho đến khi thuộc trở thành một trong những hoạt động học ngoại ngữ chính của tôi.

Tôi trở thành một trong những học sinh học tốt môn tiếng Nga. Quan trọng hơn, tôi nhớ được câu và có thể sử dụng chúng để giao tiếp với người Nga trong những tình huống xã giao hàng ngày.

Khi bắt đầu học tiếng Anh, tôi cũng vô cùng hào hứng. Tôi đinh ninh rằng mình chỉ cần học như đã từng học tiếng Nga thì rồi cũng sẽ giao tiếp được một cách thoải mái.

Nhưng sự hào hứng đó chỉ kéo dài vài tháng đầu.

Tôi cố gắng học thuộc nhiều câu giao tiếp và luôn được xem là người tiến bộ nhanh. Nhưng sau đó là một quãng thời gian dài đầy thất vọng.

Chúng tôi học đủ loại ngữ pháp với rất nhiều ví dụ. Dù giáo viên cho rằng đó là những kiến thức chuẩn và cần thiết, tôi vẫn không biết làm thế nào để biến chúng thành những câu mình có thể thực sự sử dụng khi giao tiếp.

Càng học, lượng kiến thức càng nhiều. Bài tập, kiểm tra, thi cử, chứng chỉ ngày càng phức tạp.

Tôi bắt đầu quá tải.

Giữa một “khu rừng ngôn ngữ”, tôi thậm chí không còn biết cái gì thực sự cần nhớ để có thể nói được.

Dần dần, niềm tin rằng mình có thể chinh phục tiếng Anh ngày càng xa... cho đến lúc tôi gần như bất lực.

Những câu từng học thuộc cũng dần biến mất.

Và mỗi khi cần giao tiếp, tôi lại lấy những từ rời rạc ấy ra, ráp từng từ với nhau, hy vọng người đối diện hiểu điều mình muốn nói.

Xung quanh tôi, rất nhiều người cũng như vậy.

ĐI TÌM GIẢI PHÁP ĐỂ CHÍNH MÌNH NÓI ĐƯỢC TIẾNG ANH

Tôi học không tệ.

Điểm số vẫn cao. Trong lớp, giáo viên vẫn khen tôi làm bài tốt, nhớ nhiều từ vựng.

Nhưng tôi vẫn không giao tiếp được.

Có một trải nghiệm khiến tôi đặc biệt khó chịu:

Tôi nghe người bản ngữ nói một câu rất gãy gọn. Tôi hiểu. Tôi thậm chí nghe được từng từ.

Lời khuyên tôi nhận được vẫn là:

“Cứ nói đi. Từ từ rồi sẽ giỏi.”

Nhưng cái “từ từ” ấy đã lấy đi không biết bao nhiêu thời gian, còn khả năng nói tiếng Anh vẫn xa vời.

Thế là tôi bắt đầu chủ động đi tìm một giải pháp.

“HÃY LÀM NHIỀU HƠN”

Cách tiếp cận đầu tiên của tôi là đi hỏi những người giỏi tiếng Anh.

Hầu hết đều đưa ra những lời khuyên tương tự:

Nói chung là:

hãy làm mọi thứ nhiều hơn.

Tôi thử gần như tất cả.

Tôi xem phim tiếng Anh. Đọc báo tiếng Anh. Nghe VOA. Nghe nhạc tiếng Anh.

Nhiều năm trôi qua, vốn từ của tôi tăng lên.

Nhưng khi nói, tôi vẫn phải:

Khi nghe cũng vậy.

Vì phải xử lý từng từ rồi ráp lại để hiểu cả câu, nhiều khi người ta đã nói đến câu thứ năm thì tôi mới xử lý xong câu đầu tiên.

Khi nói, đến lúc tôi ráp xong câu của mình thì người đối diện đã chuyển sang chủ đề khác vì tưởng rằng tôi không còn gì muốn nói.

Tôi bắt đầu hiểu rằng vấn đề không đơn giản là: “Mình chưa cố gắng đủ nhiều.”

Có một vấn đề nằm ngay trong cách ngôn ngữ được lưu giữ và gọi ra khi cần giao tiếp.

STICKY ENGLISH, NHÚNG SÂU 5 PHÚT VÀ “TIẾNG ANH BAO VÂY THỤ ĐỘNG”

Tôi bắt đầu giới hạn những gì mình học.

Tôi tập trung vào những câu và những bài hội thoại có thể dùng trong giao tiếp.

Tôi tăng mật độ tiếp xúc với chúng mỗi ngày.

Tôi ghi từng câu lên những tờ giấy ghi chú màu vàng rồi dán khắp nhà:

Bất cứ nơi nào mắt tôi thường xuyên nhìn tới, tiếng Anh đều xuất hiện.

Sau này tôi gọi cách đó là:

Tôi còn lấy một bài hội thoại ngắn và cho nó lặp đi lặp lại trong ngày.

Tại sao chỉ một bài?

Bởi vì tôi muốn tăng mật độ tiếp xúc với cùng một nhóm ngôn ngữ, thay vì nghe rất nhiều nhưng mỗi thứ chỉ lướt qua một lần.

Sau này, ý tưởng này phát triển thành phương pháp tôi gọi là:

Những hoạt động đó dần hình thành một ý tưởng lớn hơn:

Thay vì chờ đến khi “ngồi vào bàn học” mới gặp tiếng Anh, tôi tìm cách để tiếng Anh xuất hiện quanh mình nhiều lần trong ngày.

Những khám phá ban đầu này giúp khả năng giao tiếp của tôi bắt đầu thay đổi.

Nhưng rồi tôi gặp một thử thách lớn hơn.

NHỚ ĐÃ KHÓ.
GỌI RA ĐỦ NHANH CÒN KHÓ HƠN.

Nhớ 10 câu tương đối dễ.

Đến 100 câu, mọi thứ bắt đầu khó hơn.

Càng nhiều ngôn ngữ, việc chỉ “học thuộc một lần” càng không đủ.

Tôi nhận ra rằng trí nhớ của con người có thể suy giảm. Những gì đã nhớ vẫn cần được gọi lại và tiếp xúc lại.

Vì vậy, tôi tăng cường:

Khả năng giao tiếp của tôi cải thiện rõ rệt, và tôi ngày càng ít phải quay về cách tự dịch rồi ráp từng từ.

Nhưng vẫn còn một vấn đề khác mà môi trường không giải quyết giúp tôi.